пятница, 3 декабря 2010 г.

Uzaq oldum ömrüm boyu haramdan.


Uzaq oldum ömrüm boyu haramdan.
Əsil insan doğru danışsın gərək,
Şimşək kimi tez alışan, tez sönər.
Oda dönüb hər an alışsın gərək,
Alovlardan keçməyəndən olmaz ər.

Halallıqın meyarıdır təmizlik,
Kim olmusan, nə olmusan bilmirəm.
Baş ağrıdar, qəlbi sıxar qəlizlik,
Nə vermisən, nə almısan bilmirəm.

Qönçələrim əmər gül ləçəyindən,
Gəzər bağı – gülüstanı bülbülüm.
Sözlərimin öpər gül ləçəyindən,
Fəsil- fəsil ətir saçar hər gülüm.

Uzaq oldum ömrüm boyu haramdan,
Halallıqla salındı bağ- bağatım.
Zülm işində yaşasam da anbaan,
Bu yollarda yorulan deyil atım.
                 *******
Bu yolların sonu hələ görünməz.

Bilməz idik hiylə nədir, fel nədir,
Doğulandan yalan bizi haxladı.
Gözdən axan demə qanlı sel nədir,
Haqsız bəla qapımızı bağladl.

Zaman – zaman dirilmişik ,ölmüşük,
Dirilməkçün ölümlərdən keçmişik.
Ötürmüşük badələri hey əl - ələ,
Hər ölümün şərbətini içmişik.

Bu yolların əyrisi var, düzü var,
Bu yolların sonu hələ görünməz.
Hər insanın bu dünyada gözü var,
Qismətimiz bütövlükdür bölünməz.
               ********
Bizimlə doğuldu sevinclə , kədər.

Baş şəkib göylərə, sığınıb yer,
Günəş tək alışıb sönərəm mən də
Yenidən doğulub , ölsəm min kərə,
Sevgiylə torpağa dönərəm mən də.

Boyundan asılan məhək daşıdır,
Bizimlə doğuldu sevinclə, kədər,
Bu fani dünyada ölənə kimi,
Qəlblərin qapısın döyər xeyir, şər.

Hər addım başında ölüm qorxusu,
Ondan o tərəfə zülmət qaranlıq.
Gələndə insana ölüm yuxusu,
Yaşayan bir ömür donar bir anlıq.
              *******
Sənsiz.

Vaxt özü bizlərə olsa da qəhət,
Bəxtimiz araya çəkmədiki səd.
Sevirəm sözündə yoxdu qəbahət,
Çaxırsan haraya , gələrəm gülüm.

Bülbüllər gəzərmi gülsüz, çəmənsiz,
Dağlar da darıxar dumansız, çənsiz.
De necə yaşayım dünyada sənsiz,
Alışıb yanaram, ölərəm sənsiz,

Vurulan ayılmır ətrinə eşqin,
Aşiqəm yağışsız çətrinə eşqin.
Ayaz səndən sorur eşqi nə, eşqin,
Inan ki, ölmümə gülərəm sənsiz.
            ********
Həqiqət mənimçün döndü suala.

Bəxtimin ulduzu göylərdə söndü,
Fələk qollarımı yaman bağladı.
Qəlbimin istəyi xəyala döndü,
Uçdu fikirlərim eşqim ağladı.

Al - əlvan boyalar düşmədi dəbdən,
Yerini vermədi gül təbiyyətin.
Bəzən vurulanlar görürsən hərdən,
Qurbanı olurlar saf məhəbbətin.

Nə edək bəxtimiz çəkilib dara,
Uğursuz qismətlər qəddar olarmış.
Sən demə çarə yox olacaqlara,
Özünə inanan tez uduzarmış.

Həqiqət mənimçün döndü suala,
Cavablar yalanla barışa getdi.
Qara keçmişimə döndü az qala,
Xəyal dünyasıyla yarışa getdi.

Qeyrətsiz geysə də qızıldan başmaq,
Ağıldan yüngüllə yarışa getdi.
Qərarım , məramım olub yaşamaq,
Şərəfdi həqiqət yolunda ölmək.
              *******
Axtarın siz məni qayada, dağda.

Xeyirxah ümüdlər barlı – bəhərli,
Qanadlı fikirlər gəzər hər yanı.
Dünya olmasaydı qəmli, kədərli,

Bəzi hökümləri pisləyirəm mən,
Insan azaddırsa qoy sürünməsin.
Insana azadlıq istəyirəm mən,

Bir insan gözümə şən görünəndə,
Sevincək oluram onun yerinə.
Yamacda neçə ki, çən görünəndə,
Buludlar sarmaşar bir – birlərinə.

Insanın həyatı deyil oyuncaq,
Əgər ki, ürəklər ögey deyilsə.
Istək arzularda göyərər ancaq,
Ümüdü inamda yer tapa bilsə.

Bağlı ürəklərin paslı açarı,
Təmiz ürəklərə ləkə salmasın.
Ucuz adamların şöhrəti – şanı,
Ilan tək qəlbləri bir də çalmasın.

Insan sevgisi var görən gözümdə,
Yaşamaq eşqiylə ürəyim təmiz.
Mənim istəyimi axtar sözümdə,
Məhsum körpə kimi, günahsız, təmiz.

Söz ətri dilimdə , kamalı başda,
Bülbülün nəfəsin bağlardan alın.
Axtarın siz məni qayada, daşda,
Mənim sorağımı dağlardan alın.
                  ******
Özünə oxşayar hər kəsin dərdi.

Sinəsi dərd ilə hey varaqlanan,
Sabaha ümüdlə baxan görmüşəm.
Qara gün başında, ahı – vay içrə,
Gülləni başına çaxan görmüşəm.

Özünə oxşayır hər kəsin dərdi,
Düşünmə günahkar, vaxtı, zamandı?
Kiçiklər böyüyə hörmət edərdi,
Bircə “ şən ol “ - idi kiçiklik andı.

Ritmiylə vurmayır nəbizlər daha,
Ürəkdən axmayır sakitcə qan da.
Əli çatmasa da ulu allaha,
Yenilik doğulur köhnə məkanda.

Yuyunar coşanda leysan küləklər,
Sözümün isməti, sözümün arı.
Susuz səhralarda əsən küləklər,
Alar ağuşuna qızıl qumları.

Hər işdən qanımız bil qaralmaz  a,
Qaraldar kömür tək söz içimizdən
Vətənə göz tikən düşman olsa da,
Günahkar tapılar öz içimizdən.
            *******
Qalmayıb əxxəlki o cavan yaşın.

Hamıya gülərsən, tez adlayarsan,
Atma hər yetənə söz ağlamasın.
Şələmi dalına öz əllərinlə,
Demə güldüklərin qoy bağlamasın.

Qalmayıb əzəlki o cavan yaşın,
Huşun başdan gedib yoxdu yaddaşın.
Başlılar içində boş qalan başı,
Bir bədən üstündə daş, saxlamasın.

Iradə göstərmə dağlar üstünə,
Ağ kəfən bükdürü bağlar üstünə.
Zəyif ki, zülmündən ağlar üstünə,
Ta demə sinəni çox dağlamasın.
               *******
Xəyallar işində yata bilmirəm.

Çətindir qorumaq,saxlamaq adı,
Bacar yamanlığı gözündən oxla.
Zənginlər içində dost tutma yadı,
ən çətin anlarda yaxını yoxla.

Səf salma həytda kimləsə məni,
Sən deyənlər hara , şairin hara.
Bir könül olarsa eşqin vətəni,
Eşqin öz əliylə çəkilər dara.

Göydəki arzular olsa da gerçək,
Yerdəki qisməti ata bilmərəm.
Sözlərim yar kimigülüzlü , göyçək,
Xəyallar içində yata bilmərəm.

Gizlənə bilmərəm bədnəzər gözdən,
Nəzər sözlərimə girib dolanda.
Qurtara bilmirəm tənəli sözdən,
Söz də özgələşir yersiz olanda.

Sözlərim sinəmdə yaşıl səməni,
Dil açdı könlümdə arzu, diləyi.
Ana əlləri tək oxşadı məni,
Saçımı daradı səhər küləyi.

Çən – duman süründü qalxdı dərədən,
Yol- yamac büründü al - əlvan dona.
Gözlədim, çox ovum keçdi bərədən,
Vurmadım, doyunca hey baxdım ona.

Yorula bilmədim dağda,aranda,
Enişlər, yoxuşlar arxada qaldı.
Könlümün istəyi məni yoranda,
Başımın üstanü çən – duman aldı.
                    ******
      Yozdu, yozmadı.

Sübh çağı bir gözəl girdi yuxuma,
Istədim toxunam, dedi: toxunma.
Döndü kamanıma, döndü oxuma,
Bilmədim yerimi yazdı, yazmadı.

Fikirlər əlindən gəldim cəzana,
Ömrümün baharı döndü xəzana.
Yuxumu danışdım , yuxu yozana,
Tərsinə fırlatdı, yozdu, yazmadı? .

Bu dünya özü də  başa kələkdi,
Başımın üstandə gəzən fələkdi!
Mənim talehimi yazan mələkdi,
Mələklər yazımı pozdu, pozmadı.
                  ******
    Əmanətdir ocaq yeri, yurd yeri.

Dərdə düşən dərd əlindən hal bilər,
Başı qovğa çəkən kəslər qal bilər.
Ucuz sözdən şəkər tutan bal bilər,
Sabahını o düşünməz , o anmaz.

Köçər olsam olar yurdum qurd yeri,
Əmanətdir ocaq yeri, yurd yeri.
Ocağımda ocaq daşı dur yeri,
Yeriməsən yurd daşları oyanmaz.

Nə verdilər gözəllərim seçmədim,
Gözüm gördü, könül sevdi keçmədim.
Doğma yurdum qalan oldum, köçmədim,
Yurdsuz ürək bu köksümdə dayanmaz.
                      ********
        Bir ömür yaşadım.

Bir ömür yaşadım, dərd , kədər oldu,
Həyat səhnəsindən o gəldi keçdi.
Sevinci ölümdən çox betər oldu,
Xəyal dünyasına o güldü getdi.

Qılınc çaldı mənə qəflət, etibarsız,
Ölüm adlı , bir mələkdən gəldi xəbər.
Xəstə yatmış bu canımı arsız – arsız,
Aldı mənim əllərimdən bu son səfər.

Yaxınlaşır ölüm mənə , hər gün, hər an,
Istəmirəm mən ölümə ətək verəm.
Xəstə cana fələk oğlu versə aman,
Öz ömrümü məhəbbətə gərək verəm.

Od içində can evində bişsəm də,
Xilqətimə hər gün mən baş əyərəm.
Ölm adlı zindanlara düşsəm də,
Sağ ol Ana ! Yaşa Vətən ! Deyərəm.
                    ********
 Fikrim uzaqlara çəkəndə məni.

Bəstəkar quşların qalxdı sədası,
Bu bağın yeni bir havası vardır.
Qəlbimin dərmanı naləli düzlər,
Itburnu çayının şəfası vardır.

Yaylağa çıxanlar düşərmi dərdə,
Salar sorağına sözlərim məni.
Xəyalım göylərdə , ayağım yerdə,
əbədi yaşadar izlərim məni.

Küləklər qovanda dumanı, çəni,
Mənə əl eylədi, mənlə görüşdü.
Fikrim uzaqlara çəkəndə məni,
Araya yenə də ayrılıq düşdü.
                 *****
Ömrümün karvanı hələ yoldadır.

Vaxt olur qarşıma çıxır toy – düyün,
Vaxt olur tapmırsan bir dərdə çarə.
Bəzən də hesbat verirsən hər gün,
Ömürdən sürüşüb düşən anlara.

Əslində burağma ömrünün əlin,
Bir tükə bənd olub əcəl körpüsü.
Ürək can sirdaşı, bəzəkli gəlin.
Ətdən sipərlənib canın hörgüsü.

Ömrümün karvanı hələ yoldadır,
Ümüd var görüşək mənzil başında.
Deməyin millətim gör nə haldadır,
Cavanlar qocaldı cavan yaşında.
Mənim də şanlı günüm dolanar,
Ruhlar aləminə qoşulub gedər.
Fələk günlərimi oturub sanar,
Insan ömrü olmaz fikirlər qədər.
                ******
     Nə qədər ki, bu dünya var.

Nə qədər ki, bu dünya var bərabərlik olmayacaq,
Qılınc təki həqilə də öz qınında qalmayacaq.

Nə qədər ki,paxıllıqlar ürəklərdə zəfər çalar,
Bu yaxşılıq , nə gözəllik ümüdverən olmayacaq.

Nə qədər ki, bu dünyada ölüm – itim tutub qərar,
Insan oğlu bu dünyada qismətini orda tapar.

Bu dünyanın həqiqətixəyallarda olar gerçək,
O dünyada arzular da , xəyallar da açar çiçək.

Hər dövürün öz hökmü var, hər zamanın vuran nəbzi.
Sözü yaşlı , gülə - gülə axtararıq sevgimizi.

Yaxşılıq da , yamanlıq da bi ölşüdə , bir biçimdə,
Insan oğlu nə qədər var yaşadacaq öz içində.

Nə qədər ki, bu dünya var söz-  söz olar ağıl başda,
Səadətdə çiçək aşar, həm torpağda, həm də daşda.

Nə qədər ki, bu dünya var, insan oğlu insan da var,
Əyaqlarda dəmir çıraq, gəzəcəklər, diyar – diyar.

Bir şeyriyyat nəfəsiyəm, odu məndə qucaq- qucaq,
Hər közündə min bir sual , söz sinəmdə ocaq- ocaq.

Yaxşılar da, yamanlar da yaşayarlar bu dünyada,
Hamı istər laiq olsun ən şərəfli , böyük ada.
                            *******
Xəyyallarım ayaq açıb.

Ümüdlərdən doğan hünər , əməllərdə üzə gülər,
Ömrə zinət vuran təbim sətir – sətir görə bilər.

Dənizlər tək coşub – daşıb , dalğalardan inci tutdum,
Dəryalara baş vurandan bu dünyanı mən unutdum.

Qoltuğ ağac olmayaq bundan belə bir çolağa,
Toxunmasın yad nəfəsi , yol tapmasın bu torpağa.

Zaman – zaman düşmənlərə əyilməyən can Vətənim,
Şəhid olsam gül bayrağın qoy olsun mənim kəfənim.

Ürəklərdə şimşək çaxar, gözümüzdən yağar yağış.
Təbiətin qüdrətindən çəmənliklər naxış – naxış.

Xəyallarım ayaq açıb, səyyah olubdur aləmə,
Söz – söz oxuyan qələmim düşman kəsilibdi qəmə.

Əl götürdüm mən Allaha təzələndi ruh bədəndə,
Ümüd dolu arzularla bu şeyrimi yazdım mən də.
                       ******
İnsan ömrü.

Insan ömrü cəhalətdən uzaqdır
Aqillərin bağçasında bitərsə
Yazıq demə, demə kimsə yazıqdır
Yazıqlığı cahillikdən betərsə.

Bu dünyada yaşamağa nə vardı,
Istəyimi anlasaydı ürəyi.
Insan adın daşımağa nə vardı,
Halallıqla yoğrulsaydı çörəyi.

Var – dövlətə həsəd çəkən çox olar,
Qismətimə nə düşdüsə bəs dedim.
Özgə malı an içi də yo olar,
Halal tikə tükənməzdir, kəs dedim.

Neçə nəsil yaşadan bu dünyanın,
Bilindimi əvvəli nə, sonu nə?
Yandırdılar astarını həyanın,
Bilmədilər yaşamağın yönü nə..

Tanı ginən çiçəklərdən bu yazı,
Hərə bircür bu dünyadan yol keçər.
Saz sinəmdə, qönçələndi bu yazı,
Oxuyanlar cahillikdən əl çəkər.
                 *****
Saf duyğular dil açanda.

Şair könlüm ilham alar səhərlərdən hər zaman,
Xəyallarım qovuşduqca ulduzlara anbaan.

Saf  duyğular dil açanda ilham pərim oyanır,
Səhərimin yanaqları al şəfəqə boyanır.

Yazın ilıq nəfəsindən canə gələr sözlərim,
Durna gözlü duyğuları oxşasa da gözlərim.

Al günəşli bu torpağın mayasından yarandıq,
Bu torpqğın günəşinin şəfəqilə darandıq.

Qəm içində çıxsam belə yolu bəlli səfərə,
Nikbin ruhlu şeirlərim aparacaq zəfərə.
                    *****
Yaranan bir dəfə gələr dünyaya.

Çalış öz sözünü özün deyəsən,
Qoy səni sıxmasın əzabkeş ürək.
Dost, düşmən önündə dayananda sən,
Dağlar tək vüqarlı olasan gərək.

Əbədi həyatda tək yaradandı,
Yaranan bir dəfə gələr dünyaya.
Işıqdan yarnıb bu yer kürəsi,
Odur ki, möhtacdı günəşə, aya.

Ağla sən özünçün, ağlaya bilsən,
Kiminsə gözündə göz yaşı olma.
Ayazın hörmətin saxlaya bilsən,
Hər yoldan ötənin sirdaşı olma.
                *******
Sənsiz kim yozacaq xeyrə yuxumu.

Xəyalım göyləri zəbt edəcəkdir,
Ümüdlər , arzulr çox boy atmadı.
Duyğular qəlbimə yüz sevgi əkdi,
Bu yatmış hissimi heç oyatmadı.

Soruşan olmadı ərzi – halımı,
Gündüzü, gecəmdən qara gətirdi.
Sulara danışdım qeylü – qalımı
Arzular ömrümü zara gətirdi.

Küləklər sözümü apardı, getdi,
Buludlar xəbərsiz ağladı yerə.
Torpağın üzündə bərəkət bitdi,
Göylər məhəbbətin bağladı yerə.

Sehrinə düşdükcə qoca dünyanın,
Yerlər də, göylər də xəyal görünər.
Başqa bir aləmdə görsən cahanı,
Həm günəş , həm aysız mahal görünər.

Bu yuxu yozanlar yuxusuz imiş,
Qəlbimə əkəndə yuxu toxumu.
Ay allah, bu yuxu nə duzzuz imiş,
Sənsiz , kim yozacaq xeyrə yuxumu.

Şairlər xəyala dalanda hər an,
Göyərənümidlər al səhər olar.
Suallar cavabsiz qalanda inan,
Fikirlər dolaşıb yollarda qaldı.

İlhamım ürək tək çabalar yenə,
Şair tək göyərib çıxanda üzə.
Verdim ki, canımı ilahi sənə ,
Gələm sənin ilə bir gün üz – üzə.
             ******

Balakən sakini əmisi oğlunu qətlə yetirib


Balakən sakini əmisi oğlunu qətlə yetirib

 01 Dekabr 2010 10:32 ]
Balakən. Vüqar Heydərov - APA. Azərbaycanın Balakən rayonunda qətl hadisəsi baş verib.
Bu barədə APA-nın Şəki-Zaqatala bürosuna Balakən rayon Prokurorluğundan məlumat verilib. Məlumata görə, hadisə rayonun Sarıbulaq kəndində qeydə alınıb. 1992-ci il təvəllüdlü, Sarıbulaq kənd sakini Xəlilov Orxan Elman oğlu və onun əmisi oğlu 1981-ci il təvəllüdlü Xəlilov Fərrux Fərman oğlu bir yerdə yeyib-içdikdən sonra onların arasında şəxsi münasibət zəminində münaqişə yaranıb. Münaqişə nəticəsində Orxan Xəlilov üzərində gəzdirdiyi bıçaqla Fərrux Xəlilovun döş qəfəsinə bıçaq zərbəsi vurub. Ağır bədən xəsarəti alan Fərrux Xəlilov hadisə yerində dünyasını dəyişib. Orxan Xəlilov hadisə yerindən qaçıb. Balakən rayon Polis Şöbəsinin və rayon Prokurorluğunun əməkdaşlarının səyi nəticəsində o tutularaq istintaqa cəlb edilib.
Faktla bağlı Balakən rayon Prokurorluğunda cinayət işi başlayıb, hadisənin baş vermə səbəbləri araşdırılır.

“İLHAM ƏLİYEVƏ AİD EDİLƏN FİKİRLƏR QƏTİYYƏN HƏQİQƏTİ ƏKS ETDİRMİR”


 Azərbaycan prezidentinin mətbuat xidməti “WikiLeaks” saytının açıqladığı sənədlərlə bağlı məlumat yayıb.
 Məlumatda deyilir: “Bu günlərdə “Wikileaks” internet saytında ABŞ rəsmilərinin xarici dövlət başçıları və nümayəndələri ilə keçirdikləri görüşlərin guya “bəzi gizli məqamlarını” əks etdirən materiallar yayılıb. Həmin materiallarda Azərbaycan Respublikası prezidentinin ABŞ-ın rəsmi nümayəndələri ilə keçirdiyi görüşlə bağlı da bəzi fikir və mülahizələr əks olunub.
Bununla əlaqədar bildiririk ki, saytda Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevə aid edilən fikir və mülahizələr qətiyyən həqiqəti əks etdirmir və onların heç bir əsası yoxdur. Bu materiallar Azərbaycanın qonşu dövlətlərlə münasibətlərini korlamaq, ölkə başçıları arasında inamsızlıq və etimadsızlıq yaratmaq məqsədi daşıyan açıq təxribatdır. Prezidentin leksikonunda saytda ifadə olunmuş jarqon ifadələr, kəskin və emosional dəyərləndirmələr mövcud deyil.
Azərbaycan Respublikası heç zaman qonşu dövlətlərin daxili siyasət məsələlərinə qarışmayıb və hər zaman region dövlətləri ilə mehriban qonşuluq əlaqələrinin saxlanılmasına, inkişaf etdirilməsinə xidmət edən şəffaf siyasət yürüdüb. Azərbaycan prezidenti istənilən görüş və çıxışlarında milli maraqlardan irəli gələn fikirləri açıq-aydın ifadə edib. Ölkənin xarici siyasəti həmişə müstəqil, davamlı, məntiqli və səmimi olub”.
pia.az

“BUGÜNƏ QƏDƏR GEDİB HEÇ KİMƏ MİNNƏTÇİ OLMAMIŞAM”


SABİR RÜSTƏMXANLI: “İSA QƏMBƏRİN MÜSAVATDAN GETMƏSİ MÜSAVAT ÜÇÜN AĞIR İTKİDİR”
 “…bu, o demək deyil ki, biz seçkilərin tam demokratik keçirildiyini qəbul edirik”
 Müsahibimiz Vətəndaş Həmrəyliyi Partiyasının sədri Sabir Rüstəmxanlıdır. AXCP və Müsavatdan heç kimin parlamentə buraxılmamasından sonra, VHP say çoxluğuna görə, hazırda parlamentdə hakim YAP-ın ardınca ikinci sırada yer alır. S.Rüstəmxanlının sədri olduğu partiya Milli Məclisdə 3 mandatla təmsil olunur. Elə S.Rüstəmxanlı ilə də arxada qalan parlament seçkiləri və müxalifətin durumu barədə söhbətləşdik.
 - Sabir bəy, bütün parlament seçkilərində iştirak etmiş biri kimi, builki seçkiləri necə qiymətləndirirsiniz?
 - Bu seçkilərdə əvvəlkilərdən fərqli olaraq, bütün siyasi partiyalar iştirak edirdi. Bizim yaratdığımız “Demokratiya” bloku 120-dən artıq namizəd irəli sürmüşdü. Ancaq bunlardan cəmi 20-yə qədəri qeydiyyata alındı. Biz namizədlərin qeydiyyatı prosesindən çox narazı qaldıq. Kütləvi sürətdə namizədlərin qorxudularaq geri çəkilməyə məcbur edilməsi yaxşı hal deyil. Ötən seçkilərlə müqayisədə itkimiz olmayıb, buna görə də, müəyyən mənada seçkilərin nəticəsindən partiya olaraq, razıyıq. Amma bu, hələ seçkinin şəffaflığı və demokratikliyi anlamına gəlməz. Adətən, seçkilərin normal keçiriləcəyinə inam az olanda, beynəlxalq müşahidəçilər seçkilərə o qədər də maraq göstərmirlər. Ancaq bu il həddən artıq maraq var idi. Təəssüf ki, bəzi bölgələrdə seçki prosesini, bunun Azərbaycan dövləti üçün önəmini anlamayan bəzi şəxslər seçkilərə kobud müdaxilələr elədilər. Ancaq seçilmiş deputatlarımıza hörmət əlaməti olaraq, biz YAP qərargahında seçkilərin nəticəsini tanıyan partiyaların bəyanatına qoşulduq. Bununla belə, bu, o demək deyil ki, biz bu seçkilərin tam demokratik keçirildiyini qəbul edirik. Seçkilərdə ciddi qanun pozuntuları, kənar müdaxilələr olub, seçkilər bir sıra siyasi partiyaların demokratik seçki keçirilməsinə olan ümidinə zərbə vurub.
 - Bütün parlament seçkilərini götürsək, sizcə, seçkidən seçkiyə demokratiya baxımından geri gedirik, yoxsa irəli?
 - Bunu demək çox çətindir. Mənim təsəvvürümdə ən obyektiv və qərəzsiz seçki 1990-cı il seçkisidir. O vaxt xalq cəhbəsi bir yerdə idi və müxalifət cəphəsinin vahid siyahısı var idi. O siyahıda olan hər bir adam uğrunda mübarizə gedirdi. Ona görə də, 25-dən çox yer qazanmışdıq və o 25 deputatın ətrafına qoşulan daha 15-20 adam var idi. Bununla, biz Milli Məclisdə müəyyən dəyişiliklər eləməyi, Ali Soveti buraxıb yerinə Milli Şura yaratmağı təmin elədik və sonra da onun yerinə Milli Məclis yarandı və bütün sonrakı aktlar, o cümlədən müstəkil aktı qəbul olundu. Bu baxımdan o seçki mənim üçün ən parlaq seçki idi. Biz çox az səs fərqi ilə, gərgin şəraitdə qalib gəlmişdik.
Bu seçki isə majoritar sistemlə aparıldığı üçün daha sakit keçdi, təbliğat forması fərqli oldu. Bu seçkilərdə təbliğat dairələr üzrə aparılırdı. Həmçinin bu seçki bütün partiyaların qatılmağı baxımından, beynəlxalq münasibət baxımından və yenə də qeyd edim ki, sakitlik baxımından digər seçkilərdən fərqlənirdi.
 - MSK-nın açıqlamasına görə seçkilərdə 50,2 % seçici iştirak edib. Ancaq yəqin özünüzdə razılaşarsınız ki, bu, real rəqəm deyildi. Seçicilərin bu qədər passivliyinin səbəbi nədir sizcə?
 - Rayonlarda məşğuliyyət bəlkə olmadığına görə, insanlar bu seçki prosesini gözləyir. Bakıda siyasi qüvvələr daha çox olduğuna görə, eyni zamanda siyasi inamsızlıq olduğuna görə, insanlar seçkiyə getmir. Bu yəqin ki, biraz da əvvəlki seçkilərlə bağlıdır. Seçici namizədlər arasında öz tanıdığı, inandığı adamları görməyəndə bir inamsızlıq yaranır və yaxud etibar etdiyi adamın seçilmə ehtimalının az olduğunu görəndə təbii ki, gedib səs vermir.
 - 2009-cu il bələdiyyə seçkilərində də müxalifət namizədlərinin kütləvi şəkildə qeydə alınmaması müşahidə olundu. O zaman da deyilirdi ki, bu, hakimiyyətin parlament seçkilərinə gördüyü bir hazırlıqdır. Siz də partiya olaraq 2009-cu il bələdiyyə seçkilərində iştirak etmisiniz. O zaman düşünürdünüzmü 2010-cu il pralament seçkiləri də eyni tipdə baş tutacaq?
 - Təbii ki, hakimiyyət öz maraqlarını təmin etmək üçün mərhələ-mərhələ seçkilərə müdaxilə edir və istədiyinə nail olmaq üçün fərqli vasitələri qoşur işə. Bu, bəllidir və yəqin, hər yerdə də belədir. Burda məsələyə biraz obyektiv baxmaq lazımdır. Azərbaycan müxalifəti seçkilərə 90-cı ildəki kimi vahid bir siyahı ilə gedə bilmir. Əvvəldən bəlli idi ki, 60-dan çox namizədi olan siyasi partiyalar pulsuz efir vaxtından istifadə edəcək. Bu qanun pozuldu. Yəni buna əməl olunmadı. O maddəyə görə, bir sıra partiyalar və ya bloklar siyahı çox olsun deyə, 125 dairənin hamısından namizədliyini verdi. Bu namizədlərin də hamısı deputatlığa layiq deyil. Bu gün Azərbaycanda 1000-ə qədər deputatlığa layiq adam tapmaq çox çətindir. Ona görə də, o namizədləri yarı yolda qoymaq, onları sıradan çıxarmaq çox asan olur. Buna görə də burda çıxış yolu var ki, doğurdan da demokratik düşərgə vahid siyahı ilə seçkiyə gedəydi. Bir tərəfdə hakimiyyət olaydı, bir tərəfdə də demokratik düşərgə. İndiki vaxtda iqtidar partiyasının yanında bir xeyli digər müxalif düşərgənin namizədləri var. Bəzən mübarizə iqtidarla müxalifət arasında yox, müxalifət partiyaları arasında gedir. Məsələn, mənim dairəmdə iqtidar namizədindən əlavə digər namizədlər bütün iyrənc vasitələrdən istifadə edirdi. Eşidəndə ki, bunlar hansı düşərgədir, heyrətə gəlirdim. Bu adamlarla biz 25 ilə yaxın yol gəlmişik, bir yerdəyik, eyni sözü demişik, eyni maraqlara xidmət etmişik, eyni bloklarda və yaxud birliklərdə olmuşuq. İndi partiya maraqları bu qədərmi üstündü ki, bütün bunların üstündən xətt çəkmişik?! Verdiyin namizədlərin mənim onda birim qədər xidməti olmaya-olmaya, sən gəlib onu zorla müdafiə edəsən, ona görə bütün gücünü işə salasan və s. Bütün bunlar olmasa, ümumi bir razılıq olsa, əlbəttə, müxalifət düşərgəsinin yerləri indikindən daha çox olar və hər yer üçün mübarizə aparmaq da asanlaşar. Mənə elə gəlir ki, müxalif partiyalar bu dəfə seçkilərə iqtidardan daha yaxşı hazırlaşmışdı. Əslində, bu seçki ölkədəki vəziyyətin nə qədər ciddi və dramatik olduğunu göstərdi. Ona görə də, hakimiyyət öz gələcəyinə ciddi yanaşırsa, problemlərin aradan qaldırılmasına çalışmalıdırlar. Əgər, bunu eləməsələr gələn seçkilər indikindən ağır olacaq.
 - Sabir bəy, ötən Milli Məclisin səviyyəsinin sizi qane etmədiyini demişdiniz. İndi hansı fikridəsiz. Yeni parlament sizi qane edirmi, yoxsa yenə eyni fikirdəsiz?
 - Dəyişən adamların böyük əksəriyyəti elə mənim dediyim adamlar idi. O insanlar Məclisdə heç bir fəaliyyətlə məşğul olmurdular. Gələnlər kimlərdən ibarətdir, o insanlar elə köhnələrinin yolunu davam etdirəcəklər, yoxsa işə başlayacaqlar, bunu ancaq 1-2 aydan sonra deyə bilərik. Ümid edirəm ki, gələnlər gedənlərin atalarına rəhmət oxutdurmayacaqlar. Amma əsas odur ki, 33 nəfər dəyişib.
 - Sabir bəy, parlamentdə hakim partiyadan sonra çoxluq sizin partiyadadır. Bu, necə oldu ki, hakimiyyət sizin partiyaya “stavka” etdi? Bu, Sabir rüstəmxanlının şəxsiyyəti ilə bağlıdır, yoxsa namizədlərin öz gücü idi?
 - Düzünü deyim ki, mən heç bu haqda düşünməmişəm. Ancaq bir şeyi deyim, biləsiniz: Mən bugünə qədər gedib heç kimə minnətçi olmamışam. Parlamentdə hər zaman Müsavat deputat qrupu ilə yanaşı biz də sözümüzü demişik. Ola bilsin, onlar bizdən daha sərt deyiblər, biz biraz yumşaq demişik, bəzən əksinə olub. Mövqelərimiz də çox yaxın olub. Bizim deputatlardan biri Rafael Hüseynovdu. Gözəl publisistdi, təşkilatçıdır, Avropa parlamentində Azərbaycanı təmsil edir. Rafael bəzən VHP-nin mövqeyindən daha çox, hakimiyyət mövqeyinə yaxın çıxış edir, amma o bir müstəqil ziyalıdır. Fəzail İbrahimlinin də parlamentdə özünəməxsus yeri var.
 - Özünüzü nə qədər müxalif hesab edirsiniz? Yəni, parlamentdəki digər 8 müxalif partiya ilə eyni cərgədəsiniz, yoxsa sizing partiyanın yeri fərqlidir?
 - Onsuz da, dediyiniz kimi orada müxalif düşərgəni, daha doğrusu, ənənəvi müxalifəti təmsiz edənlərin sayı azdır və bəri başdan onları bir tərəfə qoyub, özümü bir tərəfə qoymağım düz deyil. Mən çalışacam ki, həmin partiyalarla bir işbirliyi qura bilim və doğrudanda parlamentdə hakimiyyət çoxluğuna qarşı normal müxalifət qrupu formalaşsın. Mən hər sözə etirazın, hər qanun layihəsinə etirazın tərəfdarı deyiləm. Biz oradakı yarım saatdan istifadə edib, cəmiyyətin bütün problemlərini qaldırmağa çalışacağıq.
 - Son müsahibələrindən birində demisiniz ki, parlamentdə milli adamlar azdır. Bunun xalqın gələcəyi üçün qara bir fon yaradacığını düşünmürsünüz ki?
 - Bəlkə də, bu, biraz ağır ittihamdır. Ki, “Milli adamlar azdır”. Mən bunu kiminsə etnik kökəninə şübhə doğurmaq üçün demirəm. Ümumiyyətlə, indiki vəziyyətdə Azərbaycanda və bölgədə etnik goreşənliklə məşğul olmağın da tərəfdarı deyiləm. Sadəcə olaraq, bəzi məsələr var ki, onlar parlamentdə müzakirə olununda necə bir qıcıq yarandığını görəndə mən bunu başa düşə bilmirəm. Məsələn soyadların milliləşəməsi deyəndə necə bir əks reaksiya baş qaldırır?! Halbuki, bu çox normal bir şeydi. Və yaxud türk dili məsələsi qaldırılanda eyni problem yaşandı. Bu nəyə lazımdır axı?! Mən gedən proseslərə baxıram və Milli Məclisin çox vaxt buna biganə olduğunu görəndə elə fikrə gəlirəm ki, bu belə olmamalıdır.
 - Bu aralar ən çox müzakirə olunan məsələlərdən biri də AXCP və Müsavatın birləşməsidir. Sizcə meydan hərəkatından çıxmış əvvəlki müxalifətin yenidən birləşməsi mümkündürmü?
 - Kənar müdaxilələr olmasa, bu, baş verə bilər. Hər şeyi şərait şərtləndirir. Bu gün hər kəs görür ki, Azərbaycanda onlarla partiyanın olmasına heç bir ehtiyac yoxdur. Dünyanın normal dövlətlərində iki partiyalı sistemdən istifadə olunur. Düzdür, xırda partiyalar da olur, lakin onlar siyasi proseslərə təsir edə bilmirlər. Bu mənada, bir kökəndən gələn AXCP ilə Müsavatın birləşməsi xeyirli bir şey olar. Bu cəhətdən bu partiyaların birləşməsi uğurlu olar. Hesab edirəm ki, indiyə qədər olan qarşılıqlı ittihamları kənara qoyub, bundan sonranı düşünərək bir yerdə ola bilərlər. Ancaq mən görürəm ki, indidən “Kim sədr olacaq?” sualları ilə aranı qarışdırmağa çalışanlar var. Əslində Azərbaycanda bu qədər çox partiyanın olmasının bir səbəbi də vaxtilə AXCP-nin parçalanmasıdır. Düşünürəm ki, 20 illik bu müddətdə olub keçənləri bir kənara qoyaraq, Azərbaycanın milli maraqları uğrunda biz də köhnə dostlarımızla eyni cəhbədə yer ala bilərik.
 - İsa Qəmbərin Müsavat başqanlığından gedəcək olmasını necə dəyərləndirirsiz? Ümumumiyyətlə, sizə görə İsa Qəmbər sədrlikdən getməlidirmi?
 - Mənim fikrim bu cəhətdən subyektiv olacaq. Ona görə ki, İsa Qəmbərlə uzun müddət şəxsi dostluğum olub və güman edirəm ki, hələ də tam qırılmayıb, davam edir. Mən Azərbaycanın siyasi, mənəvi və mədəni həyatında İsa Qəmbərin yerini görürəm və o, bu mühitdə dəyərli adamlardan biridir. Belə adamlar hər gün yetişmir. Onu sevən də ola bilər, sevməyəndə, biri dost kimi baxacaq, biri rəqib kimi, amma İsa Qəmbər Azərbaycan üçün xidmət göstərmiş bir adamdır. Onun Müsavatdan getməsi, şübhəsiz, Müsavat üçün ağır itkidir. Zarafata da olsa, Müsavat əvəzinə “İsavat” deyirdilər, ancaq bunda bir həqiqət var. Bugünki Müsavat partiyasının qorunub saxlanılmasında İsa Qəmbərin böyük rolu var. Bununla belə, partiya özü seçim etməlidir. Əlbətdə mənim də, İsa Qəmbərin də yaşı müəyyən bir yerə çatıb və biz istər-istəməz bu proseslərdən getməliyik. Ola bilsin ki, İsa Qəmbər partiya sədrliyindən getsin, ancaq partiya üzvü kimi daha böyük işlər görsün. Gördüyüm qədəri ilə Müsavatda münasibət belədir ki, İsa istəsə gedəcək, istəsə qalacaq, onun rəyi həlledici olacaq.
 Anar GƏRAYLI
 307 dəfə oxunub

iki bankın lisenziyası ləğv edilib


Azərbaycanda iki bankın lisenziyası ləğv edilib
01 Dekabr 2010 09:44 ]
Bakı. Vahab Rzayev, Elnur Hüseynquluyev – APA-ECONOMICS. Azərbaycan Mərkəzi Bankı İdarə Heyətinin qərarı ilə fəaliyyətdə olan iki bankın lisenziyası ləğv edilib.
«APA-ECONOMICS»in məlumatına görə, minimum məcmu kapital tələbinə əməl etmədiyinə, bank qanunvericiliyinin tələblərini pozduğuna, o cümlədən idarəetməni və cari fəaliyyətini etibarlı və prudensial qaydada həyata keçirmədiyinə, habelə Mərkəzi Bankın ardıcıl və davamlı göstərişlərinə riayət etmədiyinə görə AMB-nin İdarə Heyətinin qərarı ilə «Debütbank» ASC və «Kövsərbank» ASC-yə bank əməliyyatlarının aparılması üçün verilmiş lisenziyalar ləğv edilib.
Həmin qərarla «Debütbank» və «Kövsərbank» ASC-lərə müvəqqəti inzibatçılar təyin edilib.
Xatırladaq ki, «Kövsərbank» ASC 1989-cu ildə «Universal Bank» kimi yaradılıb. Cari ilin oktyabr ayının 1-nə bankın aktivlərinin həcmi 21,843 mln. manat, depozit portfeli 3,165 mln. manat, o cümlədən əhalinin əmanətləri 1,307 mln. manat, məcmu kapitalı 12,491 mln. manat, o cümlədən nizamnamə kapitalı 12,020 mln. manat təşkil edib. Bankın ölkə üzrə 2 filialı, 1 bankomatı və 25 işçisi olub. Bank şəriət prinsipləri əsasında fəaliyyət göstərdiyinə görə faizlə kreditlər təklif etməyib.

Təsisçisi bir neçə yerli fiziki şəxs olan «Debütbank» ASC isə 1994-cü ildən fəaliyyət göstərir. Hazırda bankın ölkə üzrə 7 filialı mövcud olub. Bank son illər ərzində maliyyə göstəricilərini açıqlamayıb.